Panwie solne działają w niezwykle prosty sposób: uwięziona w płytkich basenach morska woda poddana działaniu promieni słonecznych intensywnie odparowuje. W efekcie działania sił przyrody na ściankach oraz na dnie zbiorników osiada cienka warstwa soli morskiej, która następnie zbierana jest ręcznie przez robotników. Tutejsza sól kiedyś eksportowana była w głąb Europy, dziś jest pakowana w niewielkie woreczki i sprzedawana turystom – jako lokalna pamiątka oraz uniwersalny środek leczniczy; np. na łuszczycę.

Pozyskiwania soli na Malcie i Gozo ma tradycję sięgającą tysięcy lat wstecz; trudno określić kiedy ludzie po raz pierwszy odkryli sposób na wykorzystanie naturalnego procesu łączącego trzy żywioły: wodę, słońce i sól. Wiele wskazuje na to, że z technologii pozyskiwania soli z wody morskiej korzystali już budowniczowie imponujących prehistorycznych świątyń rozsianych na archipelagu Malty. Bez soli nie ma życia, więc ten bezcenny surowiec poszukiwany był w najdawniejszych nawet kulturach ludzkich. Dość napisać, że ślady pozyskiwania soli na stanowisku archeologicznym Provadia-Solnitsa (Bułgaria) mają już siedem i pół tysiąca lat.

Ciągnące się wzdłuż północnego wybrzeża Gozo baseny solne tworzą długą na dwa kilometry nadmorską promenadę będącą jednym z obowiązkowych miejsc do odwiedzenia. Na szczęście wyspa Gozo wciąż pozostaje nieco na uboczu masowej turystyki, z której słynie Malta – i trzymam kciuki za to, by pozostało tak jak najdłużej. Dzięki temu mimo iż tutejsze panwie solne są popularnym must have, to nie trzeba obawiać się, że napotkamy przy nich gęsty tłum turystów. To wciąż miejsce kameralne, w którym każdy z Was znajdzie ustronne zakątki oraz idealny, czysty kadr. Niestety najpiękniejsze widoki dostrzec można dopiero z powietrza, kiedy subtelne linie działowe basenów uwidaczniają całą swoją skomplikowaną strukturę.

Na panwie oraz na ich ścianki nie wolno  wchodzić – o czym informują rozstawione tablice. Jest to teren prywatny, a spacerowanie po nich niszczy mozolnie wznoszone konstrukcje. Niestety niewiele osób stosuje się do zakazów, co naraża właścicieli na straty i konieczność naprawy uszkodzeń. Nie należy także samodzielnie zdrapywać skrystalizowanej soli zalegającej baseny; w sezonie – czyli od maja do mniej więcej września – przy drodze czynne są sklepiki, w których kupić można świeżo zebrane białe złoto.

Solne panwie znaleźć możecie także w innych miejscach wybrzeża Gozo – a nawet na sąsiedniej Malcie. Niestety są one konstrukcjami dużo mniejszymi i skromniejszymi. Jeżeli jednak nie macie możliwości dotarcia na Gozo, to warto odwiedzić choćby położone w miejscowość Marsaskala baseny solne o nazwie Saltpan Basins. Z centrum stolicy Malty – Valletty – macie do nich siedem kilometrów; to idealny pomysł na rowerową wycieczkę.

Jeżeli wybieracie się na wakacje na Maltę lub na Gozo – a najlepiej na obie wyspy jednocześnie – to zapraszam Was do przeczytania pozostałych materiałów z tej lokalizacji dostępnych na moim blogu – TUTAJ

I tyle.